Met grote bezorgdheid en verontwaardiging hebben wij kennisgenomen van de aanstaande introductie door het CBG van de vernieuwde WieWasWie, die staat gepland voor 2 november a.s.. Het mag dan wel een streven zijn naar innovatie en gebruiksgemak, maar laten we niet vergeten dat de essentie van genealogisch onderzoek ligt in de directe verbinding met de historische documenten. Wat ons nu wordt voorgeschoteld, heeft de potentieel om de fundamenten van onze genealogische praktijk te ondermijnen.
In de aankondiging wordt gesteld dat we voortaan niet meer door losseakten zoeken, maar door complete personen met hun familierelaties. Dit klinkt misschien aantrekkelijk, maar in werkelijkheid betekent het een afbraak van de nauwkeurigheid en het bewijsmateriaal waarop onze genealogische bevindingen moeten rusten. In plaats van stap voor stap de facetten van een persoon te onderzoeken via primaire bronnen – geboorteaktes, huwelijksakten, overlijdensberichten – worden we nu gedwongen om ons vertrouwen te stellen in een algoritme dat ons aanwijzingen geeft over wie wie is. Deze 'voorgevormde' personen zijn in wezen dossiers, maar ze missen de onmisbare context en documentatie die zo cruciaal zijn voor historisch onderzoek.
De vergelijking met Oorlogsbronnen is verontrustend. Daar zien we al de gevolgen van het samenvoegen van persoonsvermeldingen vanuit verschillende bronnen zonder de mogelijkheid om de oorspronkelijke documenten te raadplegen. Dit kan leiden tot een onduidelijke en soms zelfs onjuiste weergave van onze voorouders. Het gevaar van ongefundeerde veronderstellingen neemt toe, en als gemeenschap riskeren we dat onze genealogie verwordt tot een chaotische verzameling van onbewezen gegevens.
Ook wordt de mogelijkheid van diepgaand onderzoek ondermijnd. Genealogie is niet alleen het vastleggen van namen en data; het is een zoektocht, een ontdekkingstocht die ons verbindt met onze geschiedenis. Door het inperken van de toegang tot individuele akten en het vervangen van dat rijke bronnenmateriaal door een geautomatiseerd systeem, verliezen we niet alleen waardevolle gegevens, maar ook de mogelijkheid om ons eigen onderzoek op te bouwen en te verifiëren.
De nieuwe versie van WieWasWie zou een aanvulling moeten zijn op ons onderzoeksproces, niet een vervanging. De opstelling van deze nieuwe versie duidt op een oppervlakkige benadering van de genealogie die de zorgvuldigheid en precisie die deze discipline vereist, bijna volledig negeert.
We verzoeken dat het CBG deze koers heroverweegt, voordat we een onvergeeflijke stap terugzetten in onze zoektocht naar de waarheid over onze voorouders.
Genealogie is meer dan alleen een lijst van namen; het is een eerbetoon aan onze geschiedenis. Geef ons de documenten, geef ons de bronnen, laat ons onze eigen conclusies trekken!